تبریزتریپ

Nazar-Amulet
Travels Cover
وبلاگ تبریزتریپ

چرم‌سازی، صنعتی به‌نام تبریز

یکشنبه، ۵ فروردین ۱۳۹۷

همچنین ببینید: کارخانه سالامبورسازی تبریز، کارخانه چرم‌سازی خسروی

به گزارش تبریزتریپ، به نقل از ایسنا، پوست حیوانات، از نخستین پوشش‌های انسان بوده و بشر اولیه از زمانی که پی برد می‌تواند از آن برای محافظت فیزیکی بدن خود در مقابل خطر حیوانات وحشی درنده و سایر عوامل خارجی و همچنین در برابر سرما و گرما و دیگر عوامل طبیعی استفاده کند، به گونه‌هایی با چرم سر و کار داشته است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) منطقه آذربایجان شرقی، استفاده از پوست حیوانات به شکل چرم به سال‌های بسیار دور باز می‌گردد چنانکه در افسانه‌های ایران باستان نیز به این موضوع اشاره‌های فراوان شده است.

در ایران نوشته‌هایی مربوط به پس از حمله‌ی مغول، از خواجه رشید الدین، نشان‌گر آن است که تجارت چرم و پوست در ایران پررونق بوده‌است، این اسناد گواه شهرت برخی شهرها مانند تبریز و شیراز در این دوره است.

نخستین کارخانه چرم سازی ایران در سال ۱۳۰۸ شمسی در شهر تبریز بنا شد و پس از آن در همدان، تهران و اصفهان نیز کارخانه‌های چرم تاسیس شد.

از ۳۰ سال گذشته در اطراف شهرهایی که از قدیم در تولید چرم فعال بودند مانند تهران ، تبریز و مشهد، شهرک‌های صنعتی تولید این کالا راه اندازی شد و برخی از این شهرک‌ها نام چرم شهر به خود گرفتند.

چرم شهر تبریز نیز یکی از این چرم شهرهایی است که آوازه آن در داخل و خارج از کشور به گوش بسیاری از مردم رسیده است.

بسیاری از صنعتکاران آذربایجان شرقی جاده مایان را به خوبی می شناسند چرا که این جاده منتهی به یکی از نخستین شهرک‌های صنعتی استان یا همان چرم شهر می شود. چرم شهری که بیش از ۳۲۰ واحد تولیدی را در خود جای داده و بیش از ۸۵ درصد چرم کشور در آن تولید می‌شود.

چرمسازی یا دباغی پوست، فرآیند فیزیکی شیمیایی است که بر اثر اعمال فیزیکی و به کمک مواد شیمیایی و گیاهی و طی عملیات خاص، پوست از حالت ابتدایی خود خارج شده و از پوست فساد پذیر(کلاژن) به پوست مقاوم (چرم) مبدل می شود.

 

ادامه مطلب

کارخانه چرم‌سازی خسروی (دانشکده هنر تبریز)

یکشنبه، ۵ فروردین ۱۳۹۷

کارخانه قدیمی چرم سازی خسروی، نمونه زیبای معماری سنتی تبریز می‌باشد.

مجموعه پردیس دانشگاه هنر اسلامی تبریز در ضلع جنوبی چهارراه حکیم نظامی و در محل سابق کارخانه چرم سازی خسروی قرار گرفته‌است؛
مساحت این مجموعه ۳۶٬۰۰۰ متر مربع شامل ۸ ساختمان سه‌طبقه و یک‌طبقه می‌باشد. مرمت مجموعهٔ پردیس از سال ۱۳۷۶ خورشیدی شروع شده و در همین راستا ساختمان‌های فرسوده به آمفی‌تئاتر، ساختمان اداری، سالن ورزشی، سلف سرویس و کتابخانه تغییرکاربری داده‌اند؛
همچنین توربین‌ها و ژنراتورهایی که در بخش تأسیسات کارخانهٔ چرم‌سازی باقی مانده‌اند، مرمت و بازسازی شده و به‌عنوان موزهٔ صنعتی مورداستفاده قرار خواهند گرفت.

این مجموعه به شماره ۲۷۹۱ تحت نام مجموعه ساختمانهای کارخانه چرم خسروی در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
پس از انتقال تجهیزات این کارخانه به خارج شهر تبریز و با پیگیری و همکاری مسئولین دانشگاه صنعتی سهند، به منظور ایجاد دانشگاه هنر اسلامی در محل این کارخانه، از طرف استانداری به دانشگاه هنر اسلامی تبریز اهداء گردید.
این مجموعه شامل ۸ بنا می‌باشد که ۴ بنای آن ۳ طبقه بوده و بقیه به صورت یک طبقه می‌باشند ودر کل ترکیب بناهای دو طبقه و یک طبقه همراه با دو منار (دودکش)، در کنار همدیگر چشم‌انداز زیبایی را به کل مجموعه می بخشد.
مر‌مت این مجموعه از سال ۱۳۷۶آغاز شده است ودر حال حاضر نیز ادامه دارد و در طی مر‌مت تعدادی از سالن ها تغییر کاربری داده شده است.
کارخانه چرم خسروی سومین کارخانه چرم سازی تبریز بعد از چرم میهن و چرم ایران بود.

چرم خسروی در سال ۱۳۱۰ همزمان با کبریت سازی صدقیانی و ممتاز و کارخانه پشمینه تاسیس شد و در سال ۱۳۱۱ به بهره برداری رسید.
این کارخانه به جز چرم و کفش در زمان جنگ جهانی دوم پوتین نظامی و کفش اسب سواری هم تولید می کرد. گویا صادرتی هم داشته از جمله سفره چرمی که در گاو صندوق هتل پولمن شهر پولتای ایتالیا نگهداری می شود.
تا سال ۴۷ کارخانه روال عادی خود را داشت اما در سال ۴۸و ۴۹ به علت ضرر سهامداران کارخانه تعطیل شد تا بالاخره با اجازه از دربار مدیریت کارخانه به حمایت از صنایع داده می شود.
از سال ۵۸ شرکت چرم خسروی عضو گروه صنعتی ملی تحت پوشش صنایع ملی ایران اداره می شد تا سال ۶۶ که به علت توسعه شهر کارخانه درون بافت مسکونی قرار گرفت و به جهت مسائل بهداشتی به شهرک صنعتی شهید سلیمی انتقال یافت.